Przejmujący głód, katorżnicza praca i paraliżujący strach – to codzienna rzeczywistość tysięcy małych więźniów, którzy w latach 1942–1945 trafili za druty niemieckiego obozu przy ul. Przemysłowej w Łodzi. Podczas gdy powszechna wiedza o zbrodniach hitlerowskich skupia się na wielkich obozach dla dorosłych, ten porażający punkt na mapie okupowanej Łodzi – jedyny w Europie obóz koncentracyjny stworzony wyłącznie dla polskich dzieci – wciąż pozostaje zaskakująco nieobecny w naszej zbiorowej pamięci. 

Ukryty wewnątrz Litzmannstadt Ghetto, Polenjugendverwahrlager stał się niemym świadkiem dramatu najmłodszych, których krzyk przez lata nie mógł przebić się do zbiorowej świadomości. Niemieccy oprawcy zgotowali dzieciom w wieku od 2 do 16 lat prawdziwe piekło na ziemi. Zmuszani do pracy ponad siły, bici za najmniejsze przewinienia i dziesiątkowani przez choroby oraz głód, młodzi więźniowie przechodzili tam gehennę, która na zawsze naznaczyła ich dalsze losy. 

Co szczególnie wstrząsające, za obozowe druty trafiały również bezbronne niemowlęta. Choć obóz funkcjonował ponad dwa lata, po wojnie jego historia na dekady praktycznie całkowicie zniknęła z przestrzeni publicznej i oficjalnego nurtu pamięci, pozostawiając bolesną lukę w naszej świadomości narodowej.

O tragicznym codziennym życiu małych więźniów oraz mechanizmach niemieckiego aparatu represji opowie Piotr Tomczyk – licencjonowany przewodnik po Łodzi i Warszawie. Prelegent osobiście odwiedził ponad dwadzieścia niemieckich obozów koncentracyjnych w całej Europie, studiując dostępną tam dokumentację oraz badając ślady i losy polskich więźniów w tych miejscach zagłady. 

Wykład będzie także okazją do refleksji nad tym, jak to możliwe, że ta wstrząsająca historia na dekady popadła w zapomnienie, a prawda o dramacie dzieci z ul. Przemysłowej wciąż czeka na należyte miejsce w świadomości Polaków.

Wraz z Korczakianum-Muzeum Warszawy zapraszamy na wykład we wtorek 20 października do siedziby tej placówki przy ul. Jaktorowskiej 6 w Warszawie o godz.17.00.

Wśród zebranych zostaną rozlosowane trzy egzemplarze książki autorstwa Jolanty Sowińskiej-Gogacz i Błażeja Torańskiego pt. „Mały Oświęcim. Dziecięcy obóz w Łodzi”. 

Wykład będzie transmitowany. 

Fotografie pochodzą z zasobu łódzkiego Muzeum Dzieci Polskich-Ofiar Totalitaryzmu.